پروفرما یا پیشفاکتور (Proforma Invoice) یکی از اسناد تجاری غیر رسمی مهم در مبادلات بینالمللی است که به عنوان یک توافقنامه موقت میان خریدار و فروشنده عمل میکند. این سند شامل جزئیات مربوط به کالاها یا خدمات، قیمتها، شرایط پرداخت، شرایط تحویل و سایر شرایط تجاری است که طرفین قبل از انعقاد قرارداد نهایی بر روی آن توافق میکنند. در این مقاله، به بررسی جامع پروفرما، اهمیت آن، اجزای تشکیلدهنده و کاربردهای آن خواهیم پرداخت. با ما همراه باشید.
آنچه میخوانید
مفهوم پروفرما

بر خلاف فاکتور تجاری (Commercial Invoice) که یک سند رسمی و قانونی است که پس از انجام معامله و تحویل کالا یا خدمات صادر میشود و به عنوان سند مالی معتبر در حسابداری استفاده میشود، پروفرما فاکتور یک سند تجاری غیر رسمی است که توسط فروشنده به خریدار ارائه میشود تا شرایط و جزئیات معامله را مشخص کند. این سند بهعنوان یک پیشنهاد تجاری عمل میکند و معمولاً قبل از صدور فاکتور نهایی و ارسال کالا یا خدمات به خریدار ارائه میشود. بنابراین این سند شامل اطلاعاتی مشابه فاکتور تجاری است، اما تعهد قانونی ندارد با این حال پرو فرما به خریدار این امکان را میدهد که قبل از تعهد نهایی به خرید، جزئیات معامله را بررسی و تایید کند.
اجزای تشکیلدهنده پروفرما
۱. اطلاعات فروشنده و خریدار :
پرو فرما شامل اطلاعات کامل فروشنده و خریدار است. این اطلاعات شامل نام شرکت، آدرس، شماره تماس و اطلاعات تماس فرد مسئول میشود. این اطلاعات برای شناسایی طرفین معامله و برقراری ارتباط ضروری است.
۲. توضیحات کالا یا خدمات :
یکی از اجزای مهم پرو فرما، توضیحات دقیق کالاها یا خدماتی است که قرار است معامله شوند. این توضیحات شامل نام کالا، شماره مدل، مشخصات فنی، وزن، ابعاد،کشور سازنده، نحوه خرید طبق اینکوترمز EXW,FCA,FAS,FOB,CFR,CIF و هرگونه جزئیات دیگری است که برای شناسایی دقیق کالا ضروری است.
۳. مقدار و قیمت :
پروفرما باید مقدار دقیق کالاها یا خدمات و قیمتهای مربوط به آنها را مشخص کند. قیمتها میتوانند به صورت واحد یا کل مقدار کالاها یا خدمات ذکر شوند. همچنین، نرخ ارز و واحد پول نیز باید در پروفرما مشخص شود.
۴. شرایط پرداخت :
شرایط پرداخت نیز یکی از اجزای مهم پرو فرما است. این شرایط شامل نحوه پرداخت، زمان پرداخت، روشهای پرداخت (مانند اعتبار اسنادی، پیشپرداخت، پرداخت بعد از تحویل) و هرگونه شرایط دیگری است که طرفین بر روی آن توافق کردهاند.
۵. شرایط تحویل :
شرایط تحویل شامل زمان و مکان تحویل کالاها یا خدمات، شرایط حمل و نقل، هزینههای مربوط به حمل و نقل و هرگونه شرایط دیگری است که برای تحویل کالاها یا خدمات توافق شده است.
۶. شرایط گمرکی و مالیاتی
در پرو فرما باید شرایط گمرکی و مالیاتی نیز مشخص شود. این شامل هرگونه عوارض گمرکی، مالیاتها و هزینههای مربوط به ترخیص کالاها از گمرک است.
۷. شرایط و ضوابط عمومی
شرایط و ضوابط عمومی شامل هرگونه شرایط و ضوابط دیگری است که برای انجام معامله توافق شده است. این شرایط میتواند شامل شرایط ضمانت، شرایط بازگشت کالا، شرایط فسخ قرارداد و سایر شرایط تجاری باشد.
اهمیت پروفرما

شفافیت و اطمینان : پر وفرما بهعنوان یک سند رسمی، شفافیت و اطمینان را برای طرفین معامله فراهم میکند. با داشتن پروفرما، خریدار و فروشنده میتوانند از شرایط و جزئیات دقیق معامله مطمئن شوند و هرگونه اختلاف یا ابهام را برطرف کنند.
مستند سازی : پروفرما بهعنوان یک سند مستند، شرایط و جزئیات معامله را مستندسازی میکند. این مستندات میتوانند در صورت بروز هرگونه اختلاف یا مشکلات قانونی، بهعنوان مدرک معتبر مورد استفاده قرار گیرند.
تسهیل فرآیندهای مالی و گمرکی : پرو فرما بهعنوان یک سند رسمی، میتواند در تسهیل فرآیندهای مالی و گمرکی کمک کند. این سند میتواند بهعنوان مدرک برای درخواست اعتبار اسنادی، پرداخت عوارض گمرکی و سایر فرآیندهای مالی و گمرکی مورد استفاده قرار گیرد.
کاربردهای پروفرما
proforma فاکتور یک ابزار مهم در معاملات بینالمللی است که به خریدار و فروشنده کمک میکند تا شرایط معامله را قبل از انجام آن بررسی و توافق کنند. این سند غیررسمی، اطلاعات مهمی درباره کالا یا خدمات، قیمت، شرایط تحویل و پرداخت ارائه میدهد و در مستندات بانکی و فرآیند ترخیص کالا نیز کاربرد دارد. استفاده از پروفرما فاکتور به کاهش ریسکهای تجاری و افزایش شفافیت در معاملات کمک میکند. برخی از کاربردهای پروفرما عبارتند از :
معاملات بینالمللی : پرو فرما یکی از اسناد مهم در معاملات بینالمللی است. این سند به خریدار و فروشنده این امکان را میدهد که قبل از ارسال کالاها یا خدمات، شرایط و جزئیات معامله را بررسی و تایید کنند.
درخواست اعتبار اسنادی: proforma میتواند بهعنوان مدرک برای درخواست اعتبار اسنادی از بانکها مورد استفاده قرار گیرد. این سند به بانکها اطلاعات لازم برای صدور اعتبار اسنادی را ارائه میدهد.
مستند سازی معاملات داخلی : علاوه بر معاملات بینالمللی، proforma میتواند در معاملات داخلی نیز مورد استفاده قرار گیرد. این سند به خریدار و فروشنده این امکان را میدهد که شرایط و جزئیات معامله را مستندسازی و تایید کنند.
تسهیل فرآیندهای مالیاتی : proforma میتواند بهعنوان مدرک برای تسهیل فرآیندهای مالیاتی مورد استفاده قرار گیرد. این سند میتواند به مقامات مالیاتی اطلاعات لازم برای محاسبه و پرداخت مالیاتها را ارائه دهد.
مراحل تنظیم پروفرما

- جمعآوری اطلاعات
اولین مرحله در تنظیم proforma، جمعآوری اطلاعات لازم است. این اطلاعات شامل اطلاعات فروشنده و خریدار، توضیحات کالاها یا خدمات، مقدار و قیمت، شرایط پرداخت، شرایط تحویل، شرایط گمرکی و مالیاتی و شرایط و ضوابط عمومی است.
- تنظیم سند پروفرما
پس از جمعآوری اطلاعات، باید سند proforma تنظیم شود. این سند باید شامل تمامی اطلاعات لازم و به صورت دقیق و کامل باشد. همچنین، باید از صحت و کامل بودن اطلاعات اطمینان حاصل شود.
- تایید پروفرما
پس از تنظیم سند پرو فرما، باید این سند توسط طرفین معامله بررسی و تایید شود. این مرحله شامل بررسی دقیق اطلاعات و شرایط مندرج در پروفرما و تایید آن توسط خریدار و فروشنده است.
- ارسال پروفرما
پس از تایید proforma، این سند باید به خریدار ارسال شود. ارسال پروفرما میتواند به صورت الکترونیکی یا از طریق پست انجام شود. همچنین، باید از دریافت proforma توسط خریدار اطمینان حاصل شود.
پروفرما عمدتاً در زمینه واردات کالا مورد استفاده قرار میگیرد و واردکنندگان از این سند برای ارزیابی شرایط فروشنده، اخذ مجوزهای لازم برای واردات کالا به کشور، و انجام مراحل تخصیص ارز یا برآورد هزینههای نهایی واردات بهره میبرند. به طور کلی، پیشفاکتور دارای فرم و شرایط ثابتی نیست و میتواند بر اساس نوع قرارداد و توافقات طرفین شامل اطلاعات مختلفی باشد. با این حال، این سند معمولاً شامل جزئیات دقیقی از فروشنده، خریدار، کالاهای خریداریشده و نحوه تجارت آنها است و بیشتر در تجارتهای وارداتی به کار میرود.
به طور کلی، پروفرما یک ابزار حیاتی در تجارت بینالمللی و داخلی است که با فراهم کردن یک پایه مستند و شفاف برای معاملات، به بهبود کارایی و اعتماد در زنجیره تأمین کمک میکند. با توجه به اهمیت پروفرما، توجه به تنظیم دقیق و کامل این سند و رعایت تمامی جزئیات و شرایط مورد توافق طرفین میتواند به موفقیت و پایداری روابط تجاری کمک کند.

مدیر داخلی
09916680651

كارشناس حمل و نقل بين الملل و بيمه
09916680654

مدیر بازرگانی
09916680653













